fbpx

Biologische bananenchips. Glutenvrije stroopwafels. Soja of sonee?
Is biologisch wel zo logisch? Is het overslaan van een maaltijd ongezond?
Kan ik een broodje bal nemen op woensdag gehaktdag?
Of is een #healthycake van noten, dadels, glutenvrij meel en superfoods een betere keuze?
Logisch dat je door het tarwegras het bos niet meer ziet. Wat is nou gezond?
Kortom, wat kan jij bestempelen als gezond?

Wat betekent ‘gezond’?

Al jaren worden wereldwijd verschillende voedingspatronen geanalyseerd. Het is goed om te weten hoe het eraan toe gaat in Voedingsland, want dit wordt gedaan door een wetenschappelijk orgaan namelijk de Gezondheidsraad. Voorbeelden van voedingspatronen zijn het Mediterraans, Aziatische, Nieuw Scandinavisch, Westers en vegetarisch voedingspatroon.

Het ‘gezonde voedingspatroon’ is interessant, want wie wil er niet zo gezond mogelijk eten? De definitie van een gezond patroon wordt omschreven als: ‘Mensen die zich bewust zijn van het effect van voeding op gezondheid en kunnen ervoor kiezen om ‘gezonde’ voeding te gebruiken’. Ook hier wordt gezond letterlijk tussen aanhalingstekens gezet. Het gezonde voedingspatroon is schijnbaar nog niet gedefinieerd en kan daarom ook nog niet worden gecommuniceerd. Dit komt omdat het heel lastig is om te meten wat het effect van bepaalde voedingsmiddelen is op gezondheid van de mens, het is wel makkelijker om dit te meten ten aanzien van ziektes. Zo worden bepaalde voedingsmiddelen vergeleken met gezondheidsaandoeningen zoals een hoge bloeddruk, overgewicht(obesitas), hoog cholesterol, hart- en vaatziekten en het risico op bijv. een beroerte of diabetes mellitus type II. [1,2]

Er is altijd een fundament

Het is wel bekend dat meerdere voedingsmiddelen een positieve bijdrage leveren aan de gezondheid. Om chronische ziekten voor de algemene bevolking te verkleinen zijn bepaalde richtlijnen ontwikkeld. Deze richtlijnen zijn een aanbeveling over bepaalde voedingsmiddelen die een voedingspatroon minimaal moet bevatten. Deze adviezen zijn onderbouwd om ziektes te voorkomen. Het is gericht op preventie en niet op het optimaliseren van een voedingspatroon of op jouw persoonlijke doelen. [3,4]

Echter heeft elk voedingspatroon heeft een fundament nodig. In Nederland wordt geadviseerd om onderstaande voeding dagelijks te consumeren:

– minimaal 250 gram groente
– minimaal 200 gram fruit
– volkoren graanproducten en aardappelen
– 15 gram ongezouten noten en zaden
– zuivel en/of zuivelvervangers
– onbewerkt vlees of vleesvervangers
– zachte en/of vloeibare vetten en/of bereidingsvetten
– minimaal 2 liter vocht
– 30 – 60 minuten beweging (buiten intensievere beweging om)

Ook wordt er een wekelijks aanbeveling gedaan, deze bestaat uit:
– Een portie vette vis
– Een of meerdere portie(s) peulvruchten

Schets je eigen kader

Voeding is een complex onderwerp en heeft altijd betrekking op een context en het individu. Simpel gezegd wordt een ‘gezond’ voedingspatroon pas echt gezond als dit aansluit op jouw persoonlijke doelen en voorkeuren. In sommige gevallen is het belangrijk om rekening te houden met medische voorschriften, denk aan mensen met een voedselallergie, een intolerantie of een ziektebeeld zoals diabetes.

Daarnaast is een voedingspatroon heel persoonlijk. De buurvrouw eet bijvoorbeeld geen appels vanwege een voedselallergie voor appels. Tante Annie eet geen dierlijke producten omdat zij wilt een bijdrage wilt leveren aan een duurzamere wereld. En atleet Bassie probeert zijn voedingspatroon dagelijks te optimaliseren om zijn sportieve doelen te bereiken.

Echter zijn een appel en een peer niet met elkaar te vergelijken. Mede daarom is een algemeen ‘gezond’ voedingspatroon lastig te omschrijven. Dit wordt overigens wel vaak gedaan in de media. Het is dan ook de vraag of dit altijd goed is. Wat de buurvrouw moet vermijden vanwege een medisch voorschrift (allergie voor appels) hoeft Bassie of tante Annie appels zeker niet te vermijden en past dat prima in hun patroon. Aan de andere kant kan Bassie bijvoorbeeld beter volle melkproducten nemen omdat dit beter bij zijn energiebehoefte past, terwijl tante Annie beter kan kiezen voor een mager of halfvol zuivelproduct omdat zij probeert af te vallen.

Eén maaltijd maakt geen Men’s Health Cover

Eén maaltijd zet geen zoden aan de dijk. Daarnaast geeft één maaltijd weinig informatie over de status van iemands voedingspatroon. Het laat zien wat je op één moment van de dag eet. Om een voedingspatroon te beoordelen is het belangrijk dat je kijkt naar de inname over een langere periode. Houd daarom eens voor een langere periode (>14 dagen) bij wat je eet. Neem hierbij ook de weekenddagen mee. Deze dagen kunnen weleens afwijken van doordeweekse dagen.

Op deze manier kun je bekijken wat je precies eet, in welke hoeveelheden je bepaalde voeding neemt en op welke momenten je iets eet. Op deze manier kun je wel beoordelen welke impact voeding heeft.

Eén avocado maakt geen impact

Hetzelfde principe gaat op voor ‘losse’ voedingsmiddelen. We weten onderhand dat een banaan of een avocado ‘gezonder’ is dan een reep Milka. Tenzij je allergisch bent voor bananen en niet voor die Milka koe ;-). Het is lastig om voedingsmiddelen te bekritiseren, adviseren of af te raden tenzij je deze in een voedingspatroon kan plaatsen bij een bepaalde persoon. De buurvrouw kan die appeltaart liever niet eten, terwijl tante Annie best een portie appeltaart kan eten als de rest van haar dag op orde is met volwaardige voeding. Ook hierbij geldt dat meerdere voedingsmiddelen moeten bekeken in een voedingspatroon.

En de media dan?

Toch wordt dit vaak gedaan zodat voedingsmiddelen worden bestempeld tot ‘gezond’. Door ervaringen en invloeden vanuit de media zoals reclames of Facebook Ads kan een avocado, een speltbrood en een pak biologische stroopwafels met groene verpakking suggereren een gezonde keuze te zijn. Wist je bijvoorbeeld dat spelt en tarwe behoren tot dezelfde graanfamilie? En dat spelt nagenoeg dezelfde voedingsstoffen als tarwe bevat? Daarnaast bevat spelt gluten, net als tarwe. Kijk dus goed welke producten je kiest op basis van bepaalde informatie.

Conclusie

Het totale voedingspatroon is leidend om een oordeel te geven over de status van gezondheid en de impact hiervan op je doelen. Een voedingspatroon kan uit een x aantal maaltijden per dag bestaan waardoor het lastig is om een maaltijd te bombarderen tot ‘goed’ of ‘slecht’. Hetzelfde principe gaat op voor het bestempelen van ‘gezonde’ en ‘ongezonde’ voedingsmiddelen.

Richt jouw voedingspatroon in op basis van voedingsmiddelen en producten die voor jou werken.

Zorg ervoor dat het grootste gedeelte van jouw voedingspatroon bestaat uit een variatie van onbewerkte voedingsmiddelen met nuttige en een hoogwaardige kwaliteit aan voedingsstoffen, zoals genoemd in het fundament.

 

Bronnen

  1. Voedingspatronen – Achtergronddocument bij Richtlijnen goede voeding 2015. Den Haag: Gezondheidsraad, 2015; publicatienr. A15/29.P5-P6. 29-09-2016. Beschikbaar via: https://www.gezondheidsraad.nl/sites/default/files/a1529_voedingspatronen_0.pdf
  2. Professionals, Hoe zijn de richtlijnen Schijf van Vijf opgesteld? 2016. 29-09-2016. Beschikbaar via: http://www.voedingscentrum.nl/professionals/schijf-van-vijf/hoe-zijn-de-richtlijnen-schijf-van-vijf-opgesteld.aspx
  3. Richtlijnen Goede Voeding 2015. 29-09-2016
    Beschikbaar via: https://personalbodyplan.com/blog/post/richtlijnen-goede-voeding-2015-geen-wet-van-meden-en-perzen,2173
  4. Richtlijnen Goed Voeding 2015. 29-09-2016
    Beschikbaar via: http://www.gezondheidsraad.nl/sites/default/files/201524_richtlijnen_goede_voeding_2015.pdf
Neem direct contact op!

Heb je vragen of opmerkingen? Stuur ons een berichtje en wij nemen zo snel mogelijk contact met je op!

0

Start typing and press Enter to search